Welkom 
Zoeken 
Signalement 
Geschiedenis 
Anatomie
De Wilde Kat
Een kat in huis 
Verzorging 
Voeding 
Op Reis 
Naar de Dierenarts 
Medisch
Voortplanting 
Fokken
  Beperking
  De Dekking
  De Dracht
  De Bevalling
  De Kittens
Een Kitten
Rassen overzicht
Adressen 
Tips 
Spreekbeurten 
Disclaimer 
CatsGroove

ontsluitingsfase
Wanneer de geboorte nadert, gaat de poes op zoek naar een rustig plekje om te kunnen bevallen.
Een naderende geboorte wordt soms niet door de eigenaar opge­merkt en de poes kan u in dat geval plotseling verrassen met een nestje kittens op uw bed of in uw linnenkast! Er zijn ook poezen die juist heel graag willen dat hun eigenaar bij de bevalling aanwezig is: zij stoppen zelfs met baren als u even de kraamkamer verlaat. Het is aan te raden eventueel voed­sel te verwijderen wanneer de poes duidelijk aanstalten maakt om te gaan bevallen. Dit voorkomt even­tuele problemen, mocht een keizer­snede noodzakelijk blijken. Na de geboorte van het laatste kitten kunt u het voedsel weer aanbieden.

OntsluitingsweeenPoes aan het bevallen
Soms zijn er in de ontsluitingsfase onder de strakgespannen buikwand al weeën te voelen (samentrekkingen van de baarmoeder). Deze ontsluitingsweeën duren gemiddeld twaalf uur. Ze drijven de kittens langzaam naar de baarmoeder­mond, die zich aan het begin van het geboortekanaal bevindt.

Ontsluiting
Vervolgens opent de baarmoeder­mond zich geleidelijk om de kit­tens door te laten. Dit is het zoge­heten ontsluiten. De slijmprop die nu vrijkomt, heeft een ambergele tot groenige kleur en kan soms wat bloedbijmenging hebben. Deze prop is reukloos en volkomen nor­maal: er is geen sprake van een ontsteking of afgestorven vruchten.
Rust is essentieel om een normaal verloop van het werpen te waar­borgen. De aanwezigheid van de (kalme) eigenaar kan de poes een gevoel van geruststelling geven. Tijdens de ontsluiting kan de poes een versnelde ademhaling hebben (hijggedrag). Ook wil ze vaak wat drinken.

Uitdrijvingsfase
Het moment waarop de poes begint te persen is het begin van het uitdrijvingsproces. Dit betekent dat er een kitten door de baarmoedermond in het geboortekanaal (het bekken) is gedreven.

PersweeenPoes likt pasgeboren kitten schoon
De persweeën worden opgewekt doordat een kitten de baarmoeder­mond is gepasseerd. Het persen bestaat uit het krachtig samentrek­ken van de buikspieren. De druk die hierdoor in de buikholte ontstaat, zorgt ervoor dat de kitten langzaam naar bui­ten wordt geduwd. Omdat het geboortekanaal moet worden opgerekt, neemt dit proces bij het eerste kitten wat meer tijd in beslag. Ook spelen de grootte en de ligging van de kittens een rol bij het verloop en de snelheid van de uitdrijving. Ongeacht de volgorde van de geboorte duurt bij een stuitligging de uitdrijving langer.

Tijd tussen de kittens
Als er eenmaal een kitten is geboren, duurt het gemiddeld drie kwartier voordat het volgende komt. Het kan zelfs voorkomen dat er enkele uren (tot wel acht!) tussen opeenvolgende kittens zitten. Dit is niet verontrustend, mits de poes er rustig bij ligt en niet continu aan het persen is. Langdurig persen zonder merkbaar resultaat kan duiden op een afwijkende ligging van een kitten. Laat dit niet langer dan een halfuur op z'n beloop. Dan is een onderzoek door de dierenarts beslist noodzakelijk.

Weeenzwakte
Er is sprake van weeënzwakte wanneer de moederpoes twee tot drie uur na de geboorte van het laatste kitten nauwelijks of helemaal niet meer perst, terwijl er (vermoedelijk) nog wel kittens in de baarmoeder aanwezig zijn. De dierenarts zal in dat geval met een injectie de weeën weer op gang proberen te brengen.

Nazorg
Schoon likken kittenWanneer er een kitten is geboren, zal de moeder­poes zelf postnatale zorg verlenen. Toch kan uw assistentie in sommige gevallen goed van pas komen.

Vruchtvlies
Kittens komen ter wereld in het vruchtvlies waarin ze in de baarmoeder hebben gezeten. Normaliter bijt de moederpoes deze vliezen kapot. Als ze daartoe geen aanstalten maakt en de vlie­zen nog helemaal intact zijn, moet u ze met de hand verwijde­ren. Buiten de baarmoeder zullen de kittens namelijk door zuurstof­gebrek stikken in de vliezen.

Slijmvorming
Een pasgeboren kitten kan veel slijm in de keel hebben. Dit uit zich in gerochel en benauwdheid. U kunt de kitten helpen door het vocht bij het neusje weg te vegen en uit het bekje te zuigen. Een slijmzuigertje kan hierbij goede diensten bewijzen. Het wil ook wel eens helpen een benauwd
kitten in de hand te nemen en een paar keer heen en weer te zwaai­en. Glibberige kittens kunt u met behulp van een washandje gemakkelijk vastpakken.

NavelstrengKitten wordt ontdaan van slijmvlies
Meestal bijt de poes na de geboorte de navelstreng door. Er bestaat een klein risico dat ze de navelstreng te kort afbijt of los­scheurt, waardoor een navelbreuk kan ontstaan. Wilt u dit vermij­den, dan kunt u de strengen ook zelf verbreken. Doe dit op twee centimeter (van een niet opgerek­te navelstreng) van de buikwand. Op deze afstand is van nature al een zwakke plek aanwezig. Eventueel kunt u de navelstreng eerst afbinden met flosdraad.
Het is raadzaam de verbroken navelstreng meteen te ontsmetten,
bijvoorbeeld met een jodium­oplossing. Zo voorkomt u navelinfecties. Herhaal deze behandeling een paar keer tot de navelstreng goed is ingedroogd. Na het verwijderen van het vlies, het controleren op slijmvorming en het verbreken van de navelstreng, kunt u het kitten droogwrijven. Het wrijven stimu­leert, net als het drooglikken door het moederdier, de ademhaling en voorkomt een snelle afkoeling.
Het kan zelfs levensreddend zijn bij slecht ademende kittens.

Nageboorte
Een poes heeft, net als veel ande­re dieren, de neiging om de nage­boorten van haar jongen op te eten. De meest waarschijnlijke verklaring voor dit gedrag is dat het een overblijfsel is van het leven in de vrije natuur. Het ope­ten van de nageboorten voorkomt dat er sporen achterblijven die roofdieren kunnen aantrekken. Ook wordt aangenomen dat er in de nageboorten hormoonachtige stoffen zitten, die de melkgift opwekken. Verder zouden de nageboorten een eiwitrijke maal­tijd vormen, waardoor de moeder haar jongen de eerste dagen na de geboorte niet in de steek hoeft te laten om voedsel te gaan zoeken. Hoe het ook zij, u kunt de poes beter niet te veel (een a twee) van de nageboorten laten opeten. Dat kan namelijk heftige, stinkende diarree veroorzaken. Het is belangrijk goed bij te houden of er met ieder kitten een complete nageboorte afkomt. Een complete nageboorte ziet eruit als, en heeft de grootte van een donkere (door­bloedde), brede, servetring en is ongeveer enkele millimeters dik. Wanneer er (een deel van) een nageboorte in het lichaam achter­blijft, kan dit vervelende gevolgen hebben voor de gezondheid van de moederpoes (ontstaan van baarmoederontsteking).

De Omgeving
Poes eet slijmvlies opEen kitten valt heel gemakkelijk ten prooi aan onderkoeling. En onderkoeling is een van de belangrijkste oorzaken van kittensterfte.
Daarom is het letterlijk van levensbelang dat de kittens gebo­ren worden in een omgeving waar de juiste temperatuur heerst.

Omgevingstemperatuur
De temperatuur in de doos waarin de kittens ter wereld komen, moet ongeveer rond de 25°C liggen. Laat het niet veel warmer worden, want de moederpoes produceert zelf ook al vrij veel warmte door de inspanningen van het persen. Met een warmtematje of een kruik kunt u de pasgeboren kit­tens op temperatuur houden. Zorg er wel voor dat de kittens zich niet kunnen branden. Maak de kruik dus niet al te heet of wikkel hem in een dikke handdoek. Met een onbreekbare thermometer op de bodem van de doos kunt u de temperatuur goed in de gaten houden. Afgezien van de juiste temperatuur is het uiterst belang­rijk dat de kittens na de geboorte snel door de moederpoes worden droog gelikt. Ook moeten ze direct de kans krijgen om moedermelk te drinken. Wanneer er geen moe­derpoes bij de kittens aanwezig is, moet de omgevingstempera­tuur gedurende de eerste vier dagen 30 tot 32°C bedragen. Daarna mag de temperatuur lang­zaam dalen, tot 28°C op de tien­de dag na de geboorte.

Onderkoeling
Zoals gezegd ligt onderkoeling snel op de loer. Het vormt zelfs een van de belangrijkste oorzaken van kittensterfte. Een kitten krijgt bij de geboorte slechts een kleine energiereserve mee. Pas na een week kan hij rillen en daardoor zelf zijn lichaamstemperatuur op peil houden. Wees daarom vooral de eerste dagen bedacht op onderkoe­ling. Daling van de lichaamstem­peratuur uit zich in de beginfase in huilen en onrustig rondkruipen. Naarmate de temperatuur verder daalt, stopt het huilen af en toe en wordt het kitten steeds minder actief. In een volgend stadium dalen hart- en ademhalingsfrequentie en verdwijnen de reflexen. Bij zeer ernstige onderkoeling worden de slijmvliezen donkerrood tot bronskleurig.

Gezondheid van de moederpoes
Poes zoogt pas geboren kittens Na de bevalling is de moederpoes vanzelf­sprekend vermoeid. Ze zal rustig blijven liggen en de kittens de gelegenheid geven om te drinken.
Het kan echter voorkomen dat er een kitten in de baarmoeder is achtergebleven of dat baarmoeder en/of geboortekanaal beschadigin­gen hebben opgelopen. Hierdoor kan langdurig bloedverlies uit de vagina optreden. Dan is er een injectie nodig om de baarmoeder weer goed te doen slinken. Tenslotte is de moederpoes vooral in de periode vlak na de geboorte gevoeliger voor infecties. Laat in geval van twijfel altijd de poes door de dierenarts onderzoeken.

Melkklierontsteking
Tijdens de zoogperiode kunnen een of meer melkklieren ontsto­ken raken. Een ontstoken melk­klier is warm, hard, gezwollen en pijnlijk. Soms komt er melk uit van wisselende vloeibaarheid en met een afwijkende, donkergele of geelrode, kleur. Een melkklieront­steking kan gepaard gaan met (hoge) koorts.